Menko pakhuis & watertoren

Locatie Lonnekerspoorlaan
Architect Beltman / Knippers
Architectenbureau Beltman Architecten, Enschede / Architectenforum, Amsterdam
Jaar 1912 / 2008
Bouwstijl Neoclassicisme / Hedendaags
Opdrachtgever N.J. Menko

Het pakhuis met watertoren van de voormalige ‘Spinnerij Roombeek’, is één van de resterende fabrieken in de wijk Roombeek die herinneren aan de ooit bloeiende textielindustrie. De spinnerij werd in 1912 gebouwd in opdracht van N.J. Menko, naar een ontwerp van de architectenfamilie Beltman.

Al in de 18e eeuw startte de familie Menko een handel in textielafval, een bedrijf dat gestaag groeide en in 1876 zo’n tweehonderd werknemers in dienst had. In 1906 werd besloten om ten noorden van de stadskern een nieuwe stoomweverij te bouwen. Zes jaar later kwamen hier een spinnerij en ververij bij. Tot 1923 werd het complex met verschillende gebouwen uitgebreid. Het terrein werd omsloten door een bakstenen muur met een opvallende toegangspoort met klok. De fabriek kreeg de naam ‘spinnerij Roombeek’, vernoemd naar de beek die de fabriek van water voorzag.

De neergang van de textielindustrie leidde uiteindelijk tot de sluiting van de spinnerij, waarna de fabriek leeg kwam te staan. In 1996 is het hele terrein gesloopt, met uitzondering van het pakhuis met watertoren, de toegangspoort en het hoofdkantoor. Het pakhuis overleefde als één van de weinige fabrieken in Roombeek de vuurwerkramp van 13 mei 2000. Het pand kreeg een plek in het nieuwe Roombeek en werd in 2008 door het Architectenforum gerenoveerd en uitgebouwd.

Het pakhuis is een rechthoekig gebouw van vier verdiepingen, gebouwd met een betonconstructie die is ingevuld met baksteen en glas. De raampartijen worden ritmisch gescheiden door verticale bakstenen lijsten. De watertoren heeft sober siermetselwerk en aan elke zijde een raam en de naam van de fabrikant N.J. Menko. Het pakhuis is gerenoveerd en zoveel mogelijk in de oude staat bewaard. In het gebouw zijn acht appartementen gerealiseerd. De appartementen bestaan uit twee verdiepingen; één voor wonen en één voor werken. De watertoren behoort toe aan één van de penthouses. Aan de voorzijde van het pakhuis stond voorheen een laagbouw shedhal. Het Architectenforum inspireerde de opvallende glazen uitbouw op deze shedhal. In de nieuwbouw bevindt zich een dependance van een basisschool

Naast het voormalige pakhuis is door het Architectenforum een appartementencomplex gerealiseerd. In dit ontwerp is een evenwicht gezocht tussen traditie en moderne vormen, wat heeft geresulteerd in een geabstraheerde vorm van de het naastgelegen pakhuis.