Hobbykamerwoningen Wesselerbrink

Locatie Het Bijvank, Ypelobrink
Architect 1969: D. Zuiderhoek (Baarn)
Architectenbureau 1991: Leijh & Koppelhof Architecten (Hengelo)
Jaar 1969 / 1991 / 2002
Bouwstijl Modernisme / Functionalisme
Opdrachtgever Ons Huis, Eigen Haard en Patrimonium / Domijn (renovatie)

De Wesselerbrink is de grootste van de drie zuidelijke woonwijken van Enschede. De wijk is in de jaren ’60 aangelegd volgens functionalistische principes en wordt getypeerd door een afwisseling van hoge flatgebouwen en woonblokken in een uniforme bouwstijl die worden omringd door groen. Één van de grootste bouwprojecten in de wijk werd in 1969 gerealiseerd, toen de woningbouwverenigingen Ons Huis, Eigen Haard en Patrimonium gezamenlijk zo’n twaalfhonderd  zogenaamde “hobbykamerwoningen” liet bouwen. Deze woningen, met op de begane grond een hobby- of tuinkamer en met de woonkamer op de verdieping, werden ontworpen door de Baarnse architect D. Zuiderhoek. 

Het ontwerp van de woningen is gebaseerd op de ideeën van het modernisme, wat tot uitdrukking komt in het abstracte en uniforme stedenbouwkundig ontwerp en de rechtlijnige vormentaal. De in totaal 1700 hobbykamerwoningen zijn verdeeld over rechthoekige bouwblokken van drie verdiepingen, die in vier stroken rond een “brink” staan opgesteld. Ieder bouwblok telt elf woningen. De woonblokken hebben platte daken en een sterk horizontale belijning, die wordt versterkt door de strookvensters en witte spekbanden. De plint van de woningen, met daarachter de hobbykamer en garage, heeft een gesloten karakter. Dit is het directe gevolg van de bijzondere indeling met een hobbykamer en berging op de begane grond. Vanuit de entreehal leidt een trap naar de eerste verdieping, waar de woonkamer en eetkeuken zijn ondergebracht. De slaapkamers bevinden zich op de tweede verdieping. Deze voor die tijd innovatieve indeling bleek echter in de praktijk niet altijd even functioneel. Daarnaast had de gesloten plint een negatieve invloed op de sociale controle in de wijk.

In 1991 werd een kleinschalig renovatieproject gestart, waarbij architectenbureau Leijh & Koppelhof de opdracht kreeg om met de plattegrond van enkele woningen te experimenteren. Bij de eerste variant, type A, werden er een woonkeuken, een zogenaamde ‘werkkeuken’ en een berging op de begane grond geplaatst. Hierdoor ontstond op de verdieping een grote woonwerkkamer met tv-hoek. Type B behield de hobbykamer, nu een woontuinkamer genoemd, en kreeg daarnaast een inpandige garage. De verdieping behield de originele indeling met de eetkeuken en woonkamer. Type C voorzag evenals Type A in het naar beneden verplaatsen van de keuken, door een indeling met een eetkeuken, bijkeuken en berging. Daarnaast werd aandacht besteedt aan het creëren van meer binnen- en buitenruimte, door het creëren van erkers en plaatsen of vergroten van balkons.